CORSIA 2027: Havacılıkta Karbon Kredi Arz Kısıtı ve Fiyat Baskısı

Carbon Offsetting and Reduction Scheme for International Aviation (CORSIA), uluslararası havacılıkta karbon nötralite hedefini gerçekleştirmek üzere ICAO tarafından tasarlanan küresel mekanizmadır. 2024-2026 pilot fazının ardından 2027'de zorunlu birinci faz başlıyor — ve arz tarafında ciddi bir darboğaz oluşuyor.

Arz kısıtı neden oluşuyor?

• CORSIA yalnızca ICAO Konseyi tarafından onaylanan belirli programlardan (ICAO TAB listesi) üretilen ve belirli kalite kriterlerini karşılayan kredileri kabul ediyor.
• Uygun kredi havuzu, küresel havacılık sektörünün yıllık dengeleme ihtiyacının çok altında.
• Pilot fazda talep düşük kalırken, zorunlu faza geçişle birlikte havayolları milyonlarca ton kredi arayışına girecek.
• Aynı anda SBTi V2 ve ICVCM kalite standartlarının yükselmesi, kredi havuzunu daha da daraltıyor.

Fiyat baskısı ve piyasa dinamikleri

Arz-talep dengesizliği, CORSIA-uyumlu kredilerde fiyat baskısı oluşturuyor. Havacılık sektörü, 2027-2035 arası tahminen yılda 120-180 milyon ton CO₂e dengeleme ihtiyacı duyacak. Mevcut uygun kredi arzı ise bu rakamın çok altında. Bu durum iki sonuç doğuruyor: CORSIA-uyumlu proje geliştirme hızlanacak ve uygun kredi fiyatları genel gönüllü piyasa ortalamasının üzerine çıkacak.

Türkiye perspektifi

Türkiye, hem güçlü bir havayolu sektörüne sahip (CORSIA talep tarafı) hem de ormancılık, tarım ve yenilenebilir enerji alanlarında kredi üretim potansiyeli barındıran bir ülke (arz tarafı). Türk havayolları CORSIA uyumluluğu için yüksek hacimli kredi tedarik zinciri oluşturmak zorundayken, yerel proje geliştiricileri ICAO TAB-uyumlu projelerle küresel havacılık talebine hitap edebilir.

VeraWise Exchange, CORSIA uyumlu kredi arzını filtreleyen bir pazar yapısı sunar. Trust Score sistemi, ICAO TAB uygunluğunu ve derecelendirme kriterlerini alıcıya şeffaf biçimde gösterir.